بیماری as چیست...؟

این تاپیک جهت کمک به بیماران Asمیباشد.

AS یک بیماری روماتیسمی دردناک و پیشرفت کننده است .

این بیماری اصولا مفاصل ستون فقرات را درگیر میکند . اما میتواند سایر مفاصل و رباط ها

(ligaments –tendons ) را نیز گرفتار نماید . همچنین سایر اندام مانند چشم ،ریه ،روده و قلب نیز میتوانند درگیر شوند.


عملا چه اتفاقی رخ میدهد؟

التهاب در نقاطی که رباط ها و تاندون های خاص به استخوانها میچسبند ، رخ میدهد (enthesis ). متعاقب آن فرسایش تدریجی استخوان در محل اتصال ایجاد میشود همینکه التهاب فروکش میکند ،در اثر روند التیام استخوان های جدید ایجاد گردیده و توسعه می یابند و در محلی که استخوان اضافی تشکیل شده ، بافت استخوانی ، جایگزین بافت ارتجاعی رباط ها و تاندون ها میشود و نتیجتا حرکات مفصل محدود میشود . التهاب مجدد بتدریج منجر به تشکیل استخوان های اضافی بیشتر و در نتیجه یکپارچگی و ثابت شدن ستون فقرات کمری و پشتی میگردد.

مفاصل بین استخوان های لکن خاصره و استخوان خاجی (Sacrum ) معمولا در ابتدا و زودتر درگیر میشود و بعد مهره های پائینی و کمری ، و در زمان های بعد پشت سینه ، گردن و شاید مفاصل دیگر .
آیا بیماری AS همان بیماری (Spondylosis ) خشکی و چسبیدن مهره های ستون فقرا ت در افراد مسن است؟

خیر ، با اینکه تلفظ آنها شبیه است اما متفاوت هستند ، Spondylosis به معنای یک دوره فرسودگی عادی است که در آدمهای مسن بیشتر متداول است . در حالیکه AS مربوط به شرایط التهابی است که به تدریج استخوا ن های اضافی و جدید می سازد و منجر به یکپارچگی استخوان ها میشود. تمرینهای درمانی مخصوص و می سازد و منجر به یکپارچگی استخوان هامیشود. تمرینهای درمانی مخصوص و مناسب که برای بیماران AS طراحی شده است ، برای کسانیکه از ناراحتی Spondylosis رنج میبرند میتواند مضر هم باشد.

آیا AS یک بیماری رایج است؟

بیماری AS تقریبا به نسبت یک نفر از هر ۲۰۰ نفر مرد و یک نفر از هر ۵۰۰ نفر زن در انگلستان دیده میشود.

چه کسانی به AS مبتلا میشوند؟

هر فردی (مرد زن و کودک ) میتواند به AS مبتلا شود . این بیماری بطور اخص دربین سنین اواخر نوجوانی ، و تا دهه سوم عمر با میانگین حدود ۲۴ سالگی حمله خود را شروع می کند . درعین حال علائم بیماری میتواند دردیگر دوره های عمر نیز بروز نماید. در مردان بیماری AS در حدود سه برابر بیشتر از زنان معمول است .

آیا بیماری در مردها زن ها و کودکان فرق دارد؟

بیماری AS در مردان و زنان و کودکان کمی متفاوت است .

در مردان : درگیری و آسیب لگن خاصره و ستون فقرات شایع تر است . نقاط دیگری که ممکن است مبتلا شوند عبارتند از قفسه سینه ، مفصل ران ، شانه ها و پا

در زنان : درگیری و التهاب ستون فقرات معمولا به شدت مردان نیست ،لگن خاصره مفاصل ران ، زانوها ، مچ دست ، قوزک پا نقاطی هستند که بیشترین محل درگیری و ابتلا در زنان میباشند .

درکودکان : برای کودکان قبل از رسیدن به سن ۱۱ سالگی ، بروز علایم AS غیر عادی و نادر است . درکودکان مفاصلی که مشخصا مبتلا میشوند ، ابتدا زانوها ،قوزک پا ، پاها ، مفاصل ران و کفل ها هستند در دوره سنین جوانی ، ممکن است AS به یک دوره طولانی بیماری مفاصل ران کشیده شود که نهایتا گاهی این ناراحتی نیازمند جراحی و تعویض مفصل ران در سنین بزرگتر میگردد.

نشانه های بیماری AS چیست؟

نشانه های بارز بیماری AS عبارتند از :

– شروع تدریجی خشکی و درد پشت در طول هفته ها وماهها (بیش از چند ساعت و چند روز)

-خشکی و سفتی و درد در بامداد ، که تدریجا در طول روز با حرکت و ورزش ازبین میرود و یا کاهش می یابد.

– تداوم ناراحتی بیش از سه ماه ، (که با وقوع ناراحتی های کوتاه مدت فرق دارد) .

-احساس بهتر شدن بعد از حرکت و ورزش و احساس بدتر شدن بعد از سکون طولانی

– کاهش وزن ، مخصوصا در مراحل اولیه .

– احساس تب و عرق شبانه

آیا AS برروی دیگر مفاصل نیز اثر می گذارد؟

بله AS گاهی سبب ناراحتی و دردهای طولانی و ورم در مفصل ران ، زانو قوزک و مچ پا میشود . در واقع هر مفصل میتواند درگیر شود. در اغلب اوقات درد و ورم بعد از درمان فرو مینشیند . اما خیلی اهمیت دارد که مفصل ران را بحالت کشیده و تحت کشش قرار دهند ،تا پس از بهبود و التهاب باعث خمیده ماندن و خشک شدن مفاصل ران نگردد و فرد مبتلا در حالت متمایل به جلو و خمیده نماند. استخوان پاشنه پامخصوصا در دو ناحیه دچار درد و آسیب میشود، رایج ترین نقطه زیر پاشنه پا و با فاصله سه سانتیمتری از پشت پا است . به آن التهاب غلاف کف پا (Plantar Fasciit ) گفته میشود. ممکن است هفته ها طول بکشد. این ناراحتی با استفاده از یک کفش مناسب که فشار وزن را از روی پاشنه پا کاهش میدهد ، بهتر میشود.

ناحیه دیگری که کمتر شایع است ، رباط پشت پا (Achilles tendon ) در جایی که به استخوان پاشنه وصل میباشد ، فشار کفش میتواند آنرا شدیدتر کند .

۱۰- آیا بیماری AS بر دیگر دستگاه ها وسایر اعضا بدن اثر میگذارد؟

بله A.S بعضی وقتها میتواند روی چشم ها، قلب و ششها اثر بگذارد. این اثرات اصولا یک خطر حیاتی نبوده واغلب به روش نسبتا معمولی درمان پذیر میباشند.

۱۱- چه تاثیراتی AS برروی چشمها دارد؟

A.S میتواند باعث التهاب در عنبیه چشم (lris ) محل اتصال آن به دیواره بیرونی چشم شود(Uvea ) . در ۴۰% از افراد مبتلا به A.S این ناراحتی التهابی عنبیه در یک یا گاهی هر دو چشم بروز میکند. معمولا اولین نشانه هایک تاری مختصر در دید یک چشم است. شماباید برای جلوگیری از آسیب دائمی چشم یک درمان سریع و به موقع انجام دهید. بهتر است مستقیما به یک مرکز درمانی مجهز مراجعه کنید . که در آنجا یک تیم چشم پزشکی شمارا تحت درمان قرار دهد. باید به آنها متذکر شوید که مبتلا به A.S هستید ، آنها به شما قطره چشمی که التهاب را ظرف چند ساعت بهبود میبخشد ، میدهند، تا زمانی که التهاب کاملا رفع نشده باید ریختن قطره چشم را ادامه دهید.
چگونه AS به قلب اثر میگذارد ؟

بیماری AS گاهی میتواند بر قلب اثر خفیفی بگذارد. در بسیاری از موارد این تاثیر آنقدر خفیف است که به سختی قابل تشخیص میباشد. A.S ممکن است باعث نشت دریچه آئورت شود. (Aortic valve leak ) اغلب اوقات برهدایت فعالیت الکتریکی درون قلب نیز اثر میگذارد . درمورد چنین عوارض ، معمولا از طرف خود بیمار شکایتی ابراز نمیشود.

چه صدمه ای AS به ریه ها می گذارد؟

بیماری AS باعث آمادگی بیشتر ریه ها برای بیماری نمی شود و احتمال عفونت قفسه سینه و شش ها را بیشتر نمی کند. اما به هر حال بر روی مفصل دنده ها و عضلات بین انها اثر گذاشته و به هنگام تنفس، عطسه، سرفه و یا خمیازه ایجاد درد می نماید. در نتیجه این موجب می شود که ریه ها نتواند به طور کامل هواگیری نماید.

این بیماری با اشعه X به خوبی قابل روئت است اما معمولا نشانه بالینی ایجاد نمی کند. در مراحل پیشرفته AS ممکن است قفسه سینه کاملا ثابت و غیر قابل اتساع شود و در نتیجه و بر روی ورود و خروج هوا به ریه ها تاثیر بگذارد، مفهوم آن این نیست کهشما نتوانید تنفس کنید، عضلات دیافراگم شکم، به کار خود ادامه می دهند و برای تغییر حجم شش ها شکم در حین تنفس جلو و عقب (بیرون و داخل) می رود. لباس تنگ و پرخوری تنفس را سخت تر کرده و بنابراین بهتر است از این موارد پرهیز نماییم تا احساس راحت تری هنگام تنفس داشته باشیم. اجتناب از سیگار کشیدن حیاتی است دخانیات نه تنها تنفس را دشوار می کند بلکه می تواند سبب بروز عفونت در ریه و قفسه سینه شود.

آیا اثرات AS بر روی همه افراد یکسان است؟

خیر AS یک بیماری با عوارض متفاوت و متغیر است در حالیکه در بعضی افراد نشانه مشخصی دیده نمی شود و در برخی دیگر خیلی شدیدتر و با عوارض بسیار زیادی بروز می کند.

در بیماری AS آیا نیاز به جراحی وجود دارد؟

عمل جراحی زیاد معمول و موثر نمی باشد و جراحی نقش کمی در عملیت مداوای این بیماری را دارد. در حدود ۶% از مبتلایان نیاز به جراحی و تعویض مفصل ران دارند. این عمل حرکت پذیری را دوباره بازگردانده و درد مفصل آسیب دیده را از بین می برد.

در موارد نادر برای راست کردن پشت کسانیکه خمیدگی بسیارشدید داشته اند از عمل جراحی ستون فقرات و گردن استفاده شده است تا خمیدگی کمتر و به حالت مناسب تر برگردانده شود.

چه داروهایی مورد نیاز است؟

بیش از ۸۰% بیماران برای کاهش التهاب و تسکین درد از داروهای ضد التهاب غیر کورتنی (non steroidal anti – inflammatory drugs) استفاده می کنند. (NSAID)

برخی از بیماران که عوارض جانبی این داروها را تجربه نموده اند مصرف یک مسکن ساده مانند PARACETAMOL راترجیح می دهند. برای برخی بیماران خصوصا آنها که از التهاب و ناراحتی هار روده ها و بیماری روده بزرگ (crohn,s disease and ulcerative colitis) – کلیت – یا آرتریت مفاصل محیطی رنج می برند یک داروی تعدیل کننده ضد رماتیسمی مانند سولفاسالازین ممکن است تجویز گردد.

آیا AS خطرناک است؟

اساسا خیر

علت ایجاد بیماری AS چیست؟

از مدت ها قبل تحقیقات پزشکی نشان داده است ۹۶% از بیماران AS در انگلستان همگی دارای یک نوع سلول نشانگر ژنتیکی از نوع آنتی ژن سلولهای سفید انسانی (human leucocyte antigen) که به نام آنتی ژن HLA-B27 مشخص گردیده است می باشند. احتمالا ممکن است که یک میکرواورگانیسم معمولی بدون آزار که سیستم دفاعی در این حالت توانسته با آن مبارزه کند. در برخورد و تماس با HLA-B27 باعث بروز و عکس العمل های متقابل گردد.

بعضی وقت ها بروز عفونت های روده می تواند شروع کننده AS باشد. عوارض و علائ ممکن است پس از یک دوره استراحت اجباری در رختخواب (مثلا پس از یک سانحه رانندگی) آشکار شود و در شرایط آرامتر قبلی را شدید تر و حاد نماید. یک دسته از علائم که با نام سندرم رایتر (Reiter’s sSyndrome) شناخته می شوند، ممکن است به AS کشیده شوند. این شامل بیماری التهاب عنبیه (Iritis) و التهاب پرده همبند چشم است که قرمزی سوزش و درد و سنگینی چشم از عوارض آن اس. بیماران مبتلا به (Reiter’s sSyndrome) از التهاب لوله پیشاب راه نیز رنج می برند، (Urethritis) این التهاب مجاری دفع ادرار ( لوله ای که ادرار را از مثانه به خارج بدن هدایت می کند) باعث می گردد تا در موقع ادرار درد و ناراحتی ایجاد شود. ممکن است بعد از ادرار ترشح ادامه داشته باشد. خاصه در صبح و هنگام برخاستن از خواب حجم ادرار زیاد است این ناراحتی شدیتر است و همچنین ممکن است باعث تکرار ادرار نیز بشود. در زنان درد وجود دارد، اما ادامه ترشح انتهای ادرار ابراز نشده است. بیماری رایتر به آرتریت مفاصل بزرگ که به طور مشخص پاها را درگیر می کند (مفاصل ران، زانو و …) منجر می گردد. که با درد قسمت های تحتانی کمر همراه است و در شب هنگام و موقع برخاستن از خواب و یا پس از یک استراحت طولانی شدیدتر است.

ریسک انتقال بیماری به فرزندان چگونه است؟

اگر یکی از والدین به AS مبتلا باشد شانس انتقال ژن HLA-B27 هستند الزاما مبتلا به AS نمی شوند. اما به طور کلی احتمال اینکه فرزندش به AS مبتلا شود به نسبت یک نفر از ده نفر و در صورتیکه دارای ژن HLA-B27 هستند به نسبت یک نفر از پنج نفر می باشد. در مورد ارث بردن بیماری AS از پدر بزرگ و مادربزرگ این نسبت یک نفر از بیست نفر و یا کمتر می باشد. توصیه می شود در مورد بروز علائم اولیه بیماری AS در فرزندان به پزشک متخصص روماتولوژی مراجعه و با ایشان مشورت نمایید.

آیا بیماری های دیگر با AS ارتباط دارند؟

یک نوع بیماری پوستی به نام پسوریازیس (Psoriasis) با AS می تواند ارتباطی داشته باشد. پسوریازیس باعث پوسته پوسته شدن و فلسی گردیدن پوست و روی سر و نیز یک نوع متفاوت تری از آرتریت می گردد. یک نوع عفونت اکتسابی جنسی که به آن التهاب غیر مشخص مجرای ادرار = (Non – Specific Uretheritis) NSU گفته می شود می تواند توسط ارگانیسمی به نام (Chlamydia) ایجاد شود و موجب عفونت مجاری ادرار و برخی مواقع تظاهرات دیگری از بیماری رایتر گردد. بیماری کولیت اولسر یا بیماری کراوان (بیماری التهابی روده) با AS ارتباط دارد. ولی بوسیله AS ایجاد نمی شود.

علائم این بیماری ها اسهال خونی همراه با تب کاهش وزن و گاهی با کراوان آرتریت مفاصل محیطی توام می باشد.
چگونه می توان از ابتلا به AS اطمینان پیدا کرد؟

اگر شما دارای علائم کلاسیک AS باشید پزشک عمومی شما با نگاه کردن به فرم ستون فقرات در ناحیه کمر می تواند ببیند که آیا مهره های کمر قوس طبیعی را از دست داده و صاف شده است، در چنین شرایطی شما را به یک پزشک روماتولوژی معرفی می کند تا ایشان عکس های رادیولوژی ستون فقرات شما را مطالعه و تغییرات مشخص به وجود آمده در مهره های فقرات کمری و پشت شما را بررسی کند. بر خلاف سایر ناراحتی های روماتیسمی دیگر، آزمایش خون کمک زیادی در تشخیص بیماری AS نمی نماید.

آیا معالجه قطعی برای AS وجود دارد؟

متاسفانه خیر. البته داروهای ضد التهابی به بهبودی حال عمومی شما کمک نموده، درد را کاهش می دهد و خواب شما را راحت تر می نماید. اما ای فقط قسمتی از درمان بوده و انجام حرکات ورزشیمناسب ( برای کنترل عوارض، حفظ حرکات و جلوگیری از تغییر فرم بدن) بطور قطع بهترین عمل و تکمیل کننده درمان AS می باشد.

داروها به شما کمک می کند تا حرکات ورزشی را با درد کمتر انجام دهید.

نتیجه نهایی بیماری AS چیست؟

به نظر می رسد که در افراد مختلف بیماری AS کمی متفاوت اثر می گذارد. اما به طور معمول شما در می یابید که در طول سالیان علائم و عوارض آن گاهی جدی و گاهی آرام می شود. در فرم کلاسیک، ستون مهره ها سفت خشک و یکپارچه می شود.( ابتدا مهره های پایین تر و کمری، و بعدا به تدریج مهره های بالاتر یعنی پشت و گردن)

که این به خاطر استخوان های ایجاد شده اضافی می باشد.

البته اگر همواره به فرم بدنتان توجه داشته باشید و ورزش های مناسب را برای جلوگیری از خمیدگی و حفظ حرکت پذیری دائما انجام دهید می توانید از جدی شدن این عوارض جلوگیری نمایید.

تشریح ستون فقرات

ستون فقرات یا ستون مهره ها از ۲۴ مهره و ۱۱۰ مفصل تشکیل شده است و دارای سه خش است:

۷ مهره گردنی
۱۲ مهره پشتی ( قفسه سینه)
۵ مهره کمری
مهره های گردنی بیشترین حرکت پذیری را دارند. در قسمت قفسه سینه هر مهره از طرفین به یک دنده متصل است. در زیر بخش کمری استخوان خشتی شکل به نام خاجی (Sacrum) است، که شبیه یک تاج سنگ در داخل لگن خاصره قرار گرفته است. مفصل های بین دو طرف این استخوان خاجی و استخوان لگن معمولا نقطه شروع ناراحتی درد کمر و بروز بیماری AS است.