سیمور ایرانی

هفته نامه کرگدن - شروین وکیلی: نکته جالب آن که فردوسی لقب شیر برای پهلوانان و جنگاوران را در بخش نخست شاهنامه که به روایت های اساطیری سیستانی مربوط می شود، بسیار بیش از نیمه دوم به کار گرفته است. در آغازگاه داستان رستم و سهراب، وقتی تهمینه به خوابگاه رستم می رود و زادن فرزندی از پشت او را آرزو می کند، اشاره می کند که رستم را به خاطر نیرومندی و دلیری اش برگزیده است و در ضمن توصیفی دقیق و روشن از او به دست می دهد که یکسره با رمزگان جانوری درآمیخته است: «به کردار افسانه از هر کسی/ شنید...

به هنگام اشغال روسیه توسط ناپلئون دسته ای از سربازان وی ، درگیر جنگ شدیدی در یکی از شهر های کوچک آن سرزمین زمستان های بی پایان بودند که ناپلئون به طور تصادفی ، از سربازان خود جدا افتاد . گروهی از قزاق های روس، ناپلئون را شناسایی کرده و تا انتهای یک خیابان پیچ در پیچ او را تعقیب کردند . ناپلئون برای نجات جان خود به مغازه ی پوست فروشی ، در انتهای کوچه ی بن بستی پناه برد . او وارد مغازه شد و نفس نفس زنان و التماس کنان فریاد زد : خواهش می کنم جان من در خطر است ، نجاتم دهید . کجا می توانم پنهان شوم...

اینبار داستان دخترک کمی فرق میکرد . دیگر حتی کبریت هایش هم خریدار نداشت . . . در شب سال نو مردی که شادمانه گام برمیداشت تا پیش خانواده و دختر کوچکش برود تا در کنار یکدیگر جشن بگیرند ناگهان چشمش به تابلویی در دستان دخترکی فقیر و جوان افتاد که رو...

من به مرحوم علامه طباطبایی اشکال کردم که آیا ایرج میرزا را میشناسید؟ او هجو سرا است. علامه میفرماید بله میشناسم و کتاب شعر او را هم دارم. سپس علامه میفرماید مع ذلک، ای کاش ایرج میرزا این بیت شعرش را به من میداد و من المیزان را به او میدادم و ادامه میدهد: من گمان ندارم کسی که چنین بیتی را راجع به حضرت علی اکبر امام حسین (ع) سروده است، در روز قیامت حضرت سید الشهدا (ع) نسبت به این فرد ب...

۱- اگر قرار است از اسم (اعم از خودی یا دخیل) فعل ساخته شود ، علی القاعده باید وجه لازم آن تولید گردد و سپس متعددی آن . مثلا از «قبول» عربی شکل متعددی «قبولاندن» ساخته می شود بی آنکه وجه لازم آن (قبولیدن) در دست باشد ! کذا : افشاندن/ تاراندن/خیساندن/چلاندن که وجه لازم از آن سراغ نداریم، فرزندانی که شتاب نموده و قبل از مادر پا به عرصه وجود نهاده اند ! ۲- مثلا از بن «خوردن» علی القاعده باید به صور...

کلمه اعم از فعل و اسم، در فارسی اغلب بی ریشه بوده و منشاء مشخصی ندارد. مثلا کلمه "طبیب" از ریشه مشخصی آمده اند و کلی ایل و تبار در زبان دارد و مشتقات آن تماما ارتباط درون ساختی با یکدیگر دارند و هویت تک تک آنان با قواعد زبانی قابل ثابت و شناسایی هستند. طبابت/ اطبا/ مطب: اولی مصدر دومی جمع مکسر طبابت و سومی اسم مکان . اما وقتی این را برداشته و به جای آن کلمه بی ریشه "پزشک" را گذ...

هیچ کدام از اینها نمیتواند فارسی باشد و گنجاندن آن در کتب لغت نمیتواند توجیه گر فارسی بودن آن باشد. مصادر عقیم و نازا که هیچ اشتقاقی ندارند. نگاهی به دایرة المعارف چند جلدی! "مصادر افعال فارسی" کامیاب خلیلی بابندن: بخشیدن. بخچیدن: احصار کردن. بخریدن: ترکیدن لب. براشیدن: فرو نشاندن. بشودن: بد خلق بودن(؟)،شستن!( رابطه این دو مفهوم کاملا روسن است و نیاز به توضیح ندارد!). بیوستن: استعفا ...

آوردهاند که... مردم شهری بودند که هر گاه پادشاهشان میمرد، بازی شکاری را به پرواز در میآوردند و آن باز بر شانه هرکس مینشست او میشد، پادشاه. از قضا این بار قرعه فال و همای سعادت بر شانۀ «بختالنصر» نشست. حال این بختالنصر که بود؟ او جوانی بود که در کودکی پدر و مادر از دست داد و گرگ ماده...

سلطان محمود غزنوی دستور داد تا بگردند و یک نفر را که در حماقت از دیگران گوی سبقت را ربوده است ،پیدا کنند و به خدمتش بیاورند. ملازمان مدت ها گشتند تا بر حسب اتفاق شخصی را دیدند که بر شاخ درختی نشسته است و با تبری در دست به بیخ شاخه می زند تا آن را قطع کند. ملازمان سلطان با خود گفتند از ای...